Биылғы жылдың 11 айының қорытындысы бойынша балық өнімдері нарығының көлемі 85,5 мың тоннаға жеткен, бұл өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 22%-ға жоғары. Табиғи су айдындарында 38,5 мың тонна балық ауланған, ал балық шаруашылықтарында 20,9 мың тонна балық өсірілген, бұл өткен жылмен салыстырғанда сәйкесінше 10% және 15% артық. 2025 жылы балық өсіру көлемі ұзақ мерзімді бағдарламаға сәйкес 30 мың тонна деңгейінде жоспарланған, оның 70%-ы жүзеге асырылған.
Мұндай деректер аквашаруашылық пен балық ресурстарын дамыту мәселелеріне арналған Ауыл шаруашылығы министрлігінің алқа отырысында жария болды.
Аквашаруашылықты дамытуға 2025 жылы жалпы 6,4 млрд теңге инвестициямен 8 жоба іске асырылуда. 2025-2030 жылдарға арналған кезеңде жалпы құны шамамен 50 млрд теңге болатын 44 ірі жобалардың пулі құрылып, олардың іске асырылуы балық өсіру, өңдеу және жем өндірісін арттыруға мүмкіндік береді.
Сала цифрландыру мәселесіне де ерекше назар аударылды. 2027 жылдан бастап «E-fish» ақпараттық жүйесі енгізіліп, аквашаруашылық субъектілерінің қызметін мониторингтеу, есепке алу және талдауды қамтамасыз етеді.
Мемлекеттік қолдау көлемі де айтарлықтай артқан. 2021 жылдан бері субсидиялар 7 есе өсті, 2025 жылы 3,5 млрд теңгеге жеткен. Сонымен қатар, аквашаруашылық жобаларына 2,5% жылдық жеңілдетілген мөлшерлемемен бюджеттік несие қарастырылған.
Отырыста кейбір аймақтардың балық өсіру көлемі бойынша жоспарланған көрсеткіштерге жете алмай отырғаны айтылып, әкімдіктерге инвесторларды тарту және мемлекеттік қолдауды тиімді пайдалану тапсырылды.
«Аквашаруашылық туралы» заңды жүзеге асыру аясында 60-тан астам ведомствоаралық нормативтік құқықтық актілер қабылданды. Инвестжобаларға арналған балық шаруашылығы су айдындарын бекіту механизмдері, су беру және ұңғыма қазу үшін субсидиялау, сондай-ақ су айдындарын тиімді пайдалану шаралары қарастырылған», – деді балық шаруашылығы комитетінің төрағасы Серік Сермагамбетов
Сонымен қатар, сала дамуын тежейтін жүйелі мәселелерге – білікті кадрлардың жетіспеушілігі, импорттық жемдерге тәуелділік және балық тұқымының жеткіліксіздігі — назар аударылды. Оларды шешу үшін заманауи жем зауыттарын салу, балық питомниктерін жаңғырту және дуалды оқыту тәжірибесін кеңейту жобалары жүзеге асырылуда.
Атырау облысындағы бекіре балығы өсіру зауытын жаңғырту жұмыстарына ерекше көңіл бөлінді, бұл мемлекеттік кәсіпорындардың құнды балық түрлерін жасартуды төрт есе арттыруға мүмкіндік береді.
Дереккөз: ҚР АШМ