Ұлттық статистикасы бюросы жаңа туған балаларға қойылған сирек немесе танымал есімдерді талдауға арналған құралды жариялады, деп хабарлайды QazMonitor Ranking-ке сілтеме жасай отырып.
Біз биылдың алғашқы екі айында қазақстандықтар қыздарын қандай сирек есімдермен атағанын талдайтын болсақ, оларды шартты түрде шығыс және славян немесе еуропалық есімдер деп бөлуге болады. Бірінші топтағы есімдер оңтүстік аймақтарда көп кездессе, екінші топтағы есімдер орталық және солтүстік аймақтарда жиі қолданылған. Мысалы, Түркістан облысында ата-аналар қыздарына өте сирек кездесетін Зәм Зәм есімін қойған, ол сөзбе-сөз аударғанда «киелі су» дегенді білдіреді және иесіне емдік күш сыйлайды. Қазақстанда Ирислиқой есімді әйелдерді өте сирек кездестіруге болады, ал мағынасы есімді одан да қызықты етеді. Түрік тілінен аударғанда Ирислиқой «ирис, әдемі гүл» және «тоқта, қара» дегенге бөлінеді. Жалпы есім «әдемі, назар аударуға тұрарлық» деп түсіндіріледі. Таңдаған шығыс есімдері ішінде Джувейра («кіші қымбат тас» деп аударылады), Румайсо («кіші Ай»), Машуха («сүйкімді»), Дурдона («қымбатты, сүйікті») да көп кездеседі.
Славян, грек, еуропалық жаңа туған қыздардың есімдері де өте көп. Көбінесе олар әртүрлі ұлт қыздарына қойылады. Ең әуезді есімдерге Шанталь, Царина, Лисандра, Иллария, Мишель, Русалина жатады. Сирек есімдердің шығу тегі де назар аударарлық. Мысалы, Теона грек тілінен аударғанда «құдайлық», ал Леонелия латын тілінен «арыстанша» дегенді білдіреді.
Есімдердің кейбірі трендтен кеткенін де байқауға болады. Мысалы, Қазақстанның барлық аймақтарында 2 мыңнан астам ерекше есімнің ішінен бірде-бір Маша деп есім қойылған сәби кездеспеді. Оля есімі тек бір рет кездескен. Үш жылдан кейін балалар бақшасында Катя немесе Ира есімді қыздарды өте сирек кездестіруге болады. Сонымен қатар, 2026 жылы бұрын қолданылған, қазір сирек есімдер — Евдокия, Аксинья, Агата, Ульяна кездеседі. Бұл есімдердің танымалдылығының төмендеуі олардың өткен буынмен байланысты болуымен түсіндіріледі: олар «әжелер есімі» ретінде қабылданған.
Қазақ отбасыларында да ұқсас үрдіс байқалады. Енді тек кейбір жағдайларда ғана қыздарды Әлия, Айнұр немесе Зарина деп атайды. Бұл есімдердің не себепті танымалдылығын жоғалтқаны белгісіз. Бұрынғы танымал Ұлдана, Сұлу, Гүлжан, Қарлығаш есімдері қазір заманауи есімдерге ауысып бара жатыр. Дегенмен олар уақыт өте келе қайта танымал болуы мүмкін. Қазіргі уақытта ата-аналар көбінесе халықаралық немесе сирек ұлттық есімдерді таңдайды.
Ескі фавориттердің модадан шығуының тағы бір себебі — ғаламдану мен мәдени алмасу. Ата-аналар қызға есім таңдағанда халықаралық трендтерге жиі мән береді. Мысалы, дәстүрлі Алёна немесе Ксения орнына Мишель немесе Теона, Айман немесе Жәния орнына Руана немесе Ясмира таңдауы мүмкін. Десе де жиі болмаса да Динара немесе Роза есімдері әлі кездеседі. Кейбір «ескі» нұсқалар бір буын өткен соң қайта модаға оралуы мүмкін.
